Filharmonia Lubelska, Lublin

Najstarszy zespół filharmoniczny działający w Polsce po II wojnie światowej – istnieje od grudnia 1944. Funkcję dyrektora naczelnego pełni Jan Sęk, a dyrektora artystycznego i I dyrygenta, Piotr Wijatkowski. Sala koncertowa przy ul. Osterwy 7W grudniu 1944 zorganizowano Lubelską Orkiestrę Kameralną, przekształconą w 1946 w Miejską Filharmonię w Lublinie. Pierwszym Dyrektorem Filharmonii został Jan Widmański, a stałym dyrygentem i kierownikiem artystycznym, jej dotychczasowy organizator, Zygmunt Szczepański. Przed końcem sezonu artystycznego 1946/47, Zygmunt Szczepański zrezygnował ze swojego stanowiska i opuścił Lublin. Dyrektorem pozostał nadal Jan Widmański, a kierownictwo artystyczne objął Adam Wyleżyński. Dnia 21 listopada 1949, zarządzeniem Ministra Kultury i Sztuki, Filharmonia uzyskała miano Filharmonii Państwowej w Lublinie. W roku 1951 dyrektorem został Antoni Niemczynowski, natomiast kierownikiem artystycznym - Robert SatanowskiFelicjan LasotaRobert Satanowski i Felicjan Lasota. Od 1 lutego 1953 Dyrektorem Filharmonii został R. Wiercioch, a w sezonie artystycznym 1954/1955 kierownikiem artystycznym był Olgierd Straszyński. W dniach 13 i 15 maja 1955 roku, odbyły się dwa koncerty jubileuszowe Filharmonii Lubelskiej z okazji 10 rocznicy jej istnienia. Był to okres większego rozmachu w działalności orkiestry. Nastąpiły również zmiany w kierownictwie – Olgierda Straszyńskiego, który został kierownikiem Orkiestry Symfonicznej w Olsztynie, zastąpił Karol Anbild i wówczas też zaangażowano drugiego dyrygenta, Andrzeja Cwojdzińskiego. 16 listopada 1955,Andrzej Cwojdziński Andrzej Cwojdziński został Dyrektorem Filharmonii, zaś funkcję kierownika artystycznego nadal pełnił Karol Anbild. Pod koniec sezonu drugim dyrygentem został Marian Lewandowski. W roku 1957 Orkiestra liczyła już 57 instrumentalistów. Rozpoczęto stałą współpracę z chórem Towarzystwa Śpiewaczego „Echo”, czego rezultatem była większa popularyzacja muzyki chóralno-orkiestrowej. Uhonorowaniem sezonu artystycznego 1958/1959 były uroczystości jubileuszowe z okazji XV-lecia Filharmonii Lubelskiej. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie nadało z tej okazji lubelskiej instytucji miano „Państwowej Filharmonii im. H. Wieniawskiego w Lublinie”. Z dniem 1.01.1964. dotychczasowego dyrektora, Andrzeja Cwojdzińskiego, zastąpił Marian Lewandowski, który stał na czele Filharmonii do 31.05.1969. Adam NatanekPrzełomowe lata dla Filharmonii to okres 1969–1990 r. Dyrektorem Naczelnym i Artystycznym Filharmonii został Adam Natanek, wybitny dyrygent, absolwent Wydziału Teorii, Dyrygentury i Kompozycji w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Krakowie. Dzięki Adamowi Natankowi, Filharmonia Lubelska poszerzyła repertuar o nowe muzyczne formy i gatunki. Dyrektor i Dyrygent w jednej osobie wprowadził do repertuaru Filharmonii dzieła wokalno-instrumentalne - oratoria, msze, kantaty oraz opery w wersji estradowej. W tym okresie rozwinęła się współpraca Filharmonii z chórami amatorskimi, takimi jak: „Echo”, Chór UMCS, KUL, Akademii Rolniczej, Politechniki Lubelskiej, Archikatedry Lubelskiej. Adam Natanek zainicjował w latach 80. wyjazdy Filharmoników na występy za granicami kraju (kontynuowane przez następnych dyrektorów) - we Włoszech (1980, 1981, 1984), w Szwajcarii (1985), w Hiszpanii (1989, 1990, 1993), w Szwecji (1991, 1995), w Niemczech (1992, 1995). Zespół bierze udział w prestiżowych festiwalach: w Koszycach (1986); Festiwalu Muzyki Współczesnej w Alicante (1989); Festiwalu Flamenco w Sewilli (1990) oraz Seminarium Dyrygenckim Franco Ferrary (Włochy, 1984). Był Twórcą festiwali: Lubelski Wrzesień Muzyczny, Nałęczowskie Divertimento i letnich koncertów w Muzeum w Kozłówce oraz kościele farnym w Kazimierzu. Zasługą Adama Natanka jest również to, że dzięki jego staraniom zmieniono projekt rozpoczętej w 1971 r. budowy gmachu zwanego obecnie Teatrem w Budowie. Początkowo w planach nie przewidywano tam istnienia filharmonii. Adam Natanek dokonał również wyboru wykonawcy słynnych organów (firma Schücke), znajdujących się w sali koncertowej obecnej Filharmonii. Dzięki Adamowi Natankowi, na lubelskiej estradzie wystąpili znakomici soliści i dyrygenci, m. in. Danuta Damięcka (uczennica Ady Sari), Wadim Brodski, Kaja Danczowska, Henryk Debich, Joanna Domańska, Jadwiga Kotnowska, Roman Jabłoński, Wanda Wiłkomirska, Konstanty Andrzej Kulka, Krzysztof Jabłoński, Waldemar Malicki, Krzysztof Penderecki, Edward Zbigniew Zienkowskii wielu innych. W początkach lat siedemdziesiątych przy Filharmonii Lubelskiej zaczęły powstawać liczne zespoły kameralne: Trio Stroikowe (1977), Trio Barokowe, Trio Harfowe, Trio Fortepianowe, Trio Perkusyjne. Leszek Ferdynand Hadrian W roku 1990 dyrektorem naczelnym Filharmonii został Leszek Hadrian, a w 1992 roku na stanowisko dyrektora artystycznego powołano Jerzego Salwarowskiego, który sprawował obowiązki do końca 1993 r. Agnieszka Kreiner Wiosną 1994 r., w stanowisko dyrektora artystycznego powierzono Agnieszce Kreiner, która ostatecznie sfinalizowała przeprowadzkę Filharmonii do nowej siedziby przy ul. Marii Curie-Skłodowskiej 5 w Lublinie. W listopadzie 1996 r. Dyrektorem Naczelnym Filharmonii została Teresa Księska-Falger, a od września 1997 r. także Dyrektorem Artystycznym. Nowa dyrektor reaktywowała znaczące dla miasta i regionu imprezy muzyczne – Nałęczowskie Divertimento i Lubelski Wrzesień Muzyczny. Filharmonicy koncertują poza granicami kraju: w Holandii (1998), w Niemczech (1997, 2001, 2002), we Włoszech (2000, 2001, 2004), w Korei Południowej (1999 – dwukrotnie), w Danii (2000, 2001, 2004), w Austrii (2003). Teresa Księska-Falger wprowadza do repertuaru Filharmonii Symfonie G. Mahlera, A. Brucknera, kompozycje H. M. Góreckiego, W. Kilara, W Lutosławskiego, K. Pendereckiego, H. Warsa, E Czernego, A. Nikodemowicza, M. Dubaja, P. Hindemitha, estradowe wersje oper G. Verdiego, G. Donizettiego, G. Pucciniego, P. Czajkowskiego. Filharmonia Lubelska włączyła się w organizację festiwalu sztuki współczesnej pod nazwą Lubelskie Forum Sztuki Współczesnej im. Witolda Lutosławskiego, którego inicjatorkami były: Agnieszka Kreiner i prof. Gabriela Klauza (Instytut Muzyki UMCS). Od maja 2004 do stycznia 2009, Dyrektorem Naczelnym był Mirosław Ziomek, a obecnie - od 6 lutego 2009 - na czele instytucji stoi Jan Sęk.